Ra đời từ tuổi cuối của thế kỷ XIX, trải qua hơn 200 năm phát triển, tới nay poster đã trở nên một phần quen thuộc của cuộc sống đương đại. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, đằng sau mục đích quảng cáo, thương mại, có những tấm poster đã trở nên tượng trưng, không chỉ cho một đôi người mà còn là hình ảnh quốc gia, tượng trưng cho một tuổi lịch sử… 1. “Chú Sam muốn bạn!” Có thể khi nghe cái tên poster này không mấy ai biết, nhưng chỉ cần nhìn tấm hình dưới đây thôi thì tin chắc gần như ai cũng thấy quen. Đó là chú Sam (Uncle Sam) tượng trưng của nước Mỹ. Đây là phiên bản poster nguyên gốc về hình tượng chú Sam của người Mỹ. Nó đươc thiết kế bởi họa sĩ người New York - James Montgomery Flagg. Bức poster này được vẽ khi nước Mỹ bắt đầu dự Thế chiến I, xuất hiện lần đầu ngày 6/7/1916. Nội dung poster nhằm kêu gọi thanh niên Mỹ nhập ngũ và lên đường đương đầu. Trong vòng 1 năm từ 1917 tới 1918, hơn 4 triệu bản đã được in ra và dán khắp nơi. Tầm ảnh hưởng của nó giúp James trở thành họa sĩ vẽ poster nức tiếng nhất thế giới.
Chuyện đáng nói ở đây là hình tượng chú Sam có cỗi nguồn rất thú. Chú Sam là một nhân vật có thật, tên là Sam Wilson, sống vào thời kỳ chiến tranh 1812. Khi đó, Sam là người đóng thịt hộp, được cử làm nhân viên soát thịt cho lực lượng quân đồn trú của Mỹ ở New Jersey. Nhà thầu cung cấp thịt là Elbert Anderson, nên thịt hộp đều được đóng dấu EA - US (Elbert Anderson - United States). Một hình ảnh chế về Uncle Sam sau này. Tuy nhiên, khi thống đốc New York - Tompkins tới thăm nhà máy thịt và hỏi về những chữ tắt trên, một công nhân lại nói chữ US là tên viết tắt của Uncle Sam Wilson. Từ đó, các quân sĩ Mỹ truyền tai nhau rằng, thịt họ ăn đều do chú Sam tiếp tế. Trò đùa này nhanh chóng lan rộng khắp nơi, các lính canh còn tự gọi mình là “con của chú Sam” và cho rằng vớ tài sản chính phủ thuộc về chú Sam. Đó cũng là lúc biệt hiệu của một người bán thịt từ lúc nào đã trở thành tượng trưng của quốc gia. 2. “Cứ bình tĩnh và tiếp kiến” Nguyên gốc tiếng Anh của thứ này là “Keep calm and carry on”. Chúng xuất hiện trên tấm poster nổi danh nhất của người Anh và ra đời trước khi Chiến tranh thế giới thứ II nổ ra. Tấmcó nên lắp truyền hình an viênposter ra đời năm 1939, do nhóm lính tráng Waterfield thiết kế. Nó là một phần trong bộ ba tấm poster mang tên “Your courage” (tạm dịch: sự kiêu dũng của bạn). Ban đầu, poster mang một ý nghĩa và sứ mạng cao cả là trấn an tinh thần của người dân đảo quốc sương mù khỏi rối loạn trước khi Thế chiến thứ II nổ ra.
Trái - Hãy tĩnh tâm và tiếp; Giữa -Tự do là khi sống giữa nguy hiểm. Hãy chống trả với thảy sức mạnh của bạn; Phải - Sự can đảm, sự cổ vũ và sự quyết tâm của bạn Sẽ mang đến thắng lợi cho chúng ta. Qua chiến tranh, vào những năm 2000, một lần nữa tấm poster lại trở nên nức danh. Chúng được sử dụng rộng rãi trong các bệnh viện Anh để khích lệ tinh thần bệnh nhân vượt qua bệnh tật. Thời báo kinh tế Anh Economist đã tự nhận xét rằng, tấm poster đã diễn đạt được "ý thức Anh" - "sự dũng mãnh không phô trương đến mức vẫn có thể nhẩn nha uống một ngụm trà khi bom rơi”.
Tầm ảnh hưởng của poster đã vượt biên giới nước Anh, trở nên một hiện tượng “Keep calm and…” trên toàn cầu. Ngày nay, chỉ cần trỏ chuột, bạn sẽ tìm được vô vàn những phiên bản khác nhau của tấm poster đơn giản mà tinh tế này. 3. "Chúng ta làm được!" -"We can do it" Đây là một tấm poster, biểu tượng khác của nước Mỹ, nhưng tấm poster này ra đời muộn hơn bức chú Sam. Tác giả - J.Howard Miller đã thiết kế tấm poster này vào năm 1943 cho Westinghouse Electric. Nó ra đời sau sự kiện Trân Châu Cảng, mang ý nghĩa Ban đầu là khích lệ ý thức của các nữ công nhân trong nước tích cực sản xuất các nhu yếu phẩm phục vụ chiến tranh thay cho những người đàn ông đã ra trận. Nó được đặt theo tên một bài hát cùng thời, gọi là Rosie the Riveter. Song nó chỉ thực thụ nổi danh trên toàn thế giới vào thập niên 1980. Khi đó, poster “Chúng ta làm được” nhanh chóng trở nên biểu tượng của phái nữ, là hình ảnh liền tù tù xuất hiện trong các cuộc đấu tranh bình quyền tại công sở lúc bấy giờ. Nhân vật người nữ giới trong bức ảnh là Geraldine Hoff Doyle. Bức poster lấy cảm hứng từ bức ảnh chụp cô công nhân trẻ 17 tuổi năm 1942 tại nhà máy cạnh máy dập kim loại. Bức poster và bức ảnh nguyên tác . Điều ít ai biết đó chính là Doyle làm mướn việc trong bức ảnh chỉ hai tuần và nghỉ việc vì cô sợ chấn thương tay và sẽ không chơi được đàn cello nữa. Cô thậm chí còn không hề biết mình chính là hình mẫu cho bức poster, cho tới khi một bài báo năm 1984 tìm ra sự liên quan này.
* Bài viết có dùng tư liệu tham khảo từ các nguồn: Listverse, 99designs, Loc, Wikipedia... Bạn có thể xem thêm: Xem poster ý nghĩa với thông điệp toàn cầu |
Thứ Ba, 6 tháng 8, 2013
Truy tìm tăm hơi các poster kinh điển trong 100 năm qua
