Phố cổ Đồng Văn cập nhật (Hà Giang): Không có chuyện người dân đòi trả di tích

Biên bản xác minh thông tin thất thiệt người dân Phố cổ Đồng Vănđòi trả di tích cho Nhà nước Chỉ là "hoang tin”… Trong thời kì qua, có 2 vụ việc được dư luận đặc biệt quan hoài và ghép vào làm một, đó là việc người dân Đường Lâm (Hà Nội) và phố cổ Đồng Văn (Hà Giang) đòi trả lại di tích cho Nhà nước. Nhóng về sự việc này, ông Nguyễn Hữu Toàn cho biết: trước tiên phải khẳng định, đối với làng cổ Đường Lâm thì có sự việc mấy chục hộ dân ở Đường Lâm viết đơn xin trả lại danh hiệu di tích, vì những bức xúc trong việc sinh sống hằng ngày, nhất là việc sửa sang nhà cửa, cơi nới chỗ ở gây khó khăn cho việc bảo tàng di tích. Nhưng còn trường hợp thứ hai là người dân ở di tích phố cổ Đồng Văn đòi trả lại di tích là tin không đúng. Thực tại, cho đến thời khắc này, chưa có cơ quan nào từ cấp xã đến cấp tỉnh cho tới Bộ nhận được bất kỳ đơn thư của một tập thể, tổ chức hay cá nhân chủ nghĩa nào liên can tới việc trả lại danh hiệu di tích cho Nhà nước ở phố cổ Đồng Văn. Được biết, mới đây, Cục Di sản Văn hóa đã nhận được biên bản buổi làm việc của Sở VHTT&DL Hà Giang, UBND thị trấn Đồng Văn, với các ngành chức năng và bà con sống trong khu phố cổ Đồng Văn. Đoàn đã đến gặp gỡ 25 chủ hộ, kết quả như sau: Không có hộ dân nào đề xuất trả lại di tích cho quốc gia. Trong cuộc họp cũng không có ý kiến nào của người dân đòi trả lại di tích. Hầu hết người dân đều có ý thức cùng với quốc gia bảo tàng phố cổ Đồng Văn. Tuy nhiên có 2 hộ do nhà bị xuống cấp nhưng chưa được tu bổ, nên nếu Nhà nước không có biện pháp kịp thời, gia đình sẽ túa để xây dựng nhà mới để đảm bảo an toàn, ổn định. Kết quả này đã được quơ những người tham gia ký tên. Qua biên bản xác minh thông báo đó, có thể khẳng định thông tin người dân phố cổ Đồng Văn trả lại danh hiệu di tích cho quốc gia chỉ là "hoang tin”, không đúng với thực tiễn. Ông Nguyễn Hữu Toàn – Phó Cục trưởng Cục Di sản Văn hóa Chậm trễ bảo tồn do đâu? Theo ông Toàn, thực trạng khu phố cổ rất cần việc chống xuống cấp và bảo tồn, tuy nhiên nó vẫn gặp phải những khó khăn nhất thiết. Kinh phí chương trình đích chống xuống cấp cũng đã dành cho phố cổ Đồng Văn. Nhưng quan yếu là việc chống xuống cấp, tu tạo phải phê chuẩn dự án, quy hoạch. Từ 2011, Bộ đã thỏa thuận cho dự án sửa chữa phố cổ Đồng Văn, tuy nhiên cũng chưa rõ vì lý do gì UBND tỉnh Hà Giang chưa chuẩn y dự án này? Gần đây UBND, Sở VHTT&DL Hà Giang tiếp kiến gửi cho Cục Di sản Văn hóa một dự án mới có sự bổ sung cho việc sang sửa khu phố cổ Đồng Văn, Cục sẽ khẩn trương thỏa thuận dự án này để tỉnh Hà Giang có kế hoạch duyệt y và tiến hành bảo vệ, tu tạo khu di tích này. Trước sức ép của dư luận, UBND tỉnh Hà Giang và Sở VHTT&DL Hà Giang đã cử đoàn thẩm tra đến khu di tích đánh giá từng ngôi nhà một, và đã có những đề xuất, kiến nghị rất cụ thể: Trong năm 2013, ngôi nhà của ông Lương Mãn Tiện sẽ được cấp 920 triệu đồng để tu chỉnh. Đồng thời Sở cũng đề xuất tỉnh Hà Giang sớm chuẩn y dự án từ năm 2011 về chống xuống cấp và tu chỉnh phố cổ Đồng Văn. Ngoài ra cần có giải pháp bảo tàng lâu dài, bảo đảm hài hòa giữa lợi. Của Nhà nước và người dân phố cổ. Yêu cầu UBND thị trấn và tỉnh Hà Giang tổ chức hội nghị tư vấn về bảo tồn phố cổ Đồng Văn gắn với phát triển và xin quan điểm chuyên gia về quản lý bảo tàng di sản. Nguyên liệu thay thế để tu bổ cũng nằm trong danh mục được đề xuất… Trong năm 2013 phải tiến hành kiểm tra chi tiết những hạng mục cần tôn tạo cần thiết. Như vậy, nhìn tổng quan, phố cổ Đồng Văn là di tích, địa bàn cộng đồng cư dân trú ngụ rất có giá trị. Dù phố cổ đang xuống cấp nhưng bà con vẫn muốn phát huy di tích, chứ không hề có việc Đề nghị trả lại di tích cho quốc gia. Minh Hải